SEO va Foydalanuvchilar uchun Mukammal Veb-sayt Qanday Quriladi: Dasturchilar Qo‘llanmasi

H1: SEO va Foydalanuvchilar uchun Mukammal Veb-sayt Qanday Quriladi: Dasturchilar Qo‘llanmasi

Ushbu qo‘llanma oxiriga yetganingizda, siz foydalanuvchilar tajribasi (UX) va qidiruv tizimlari optimallashtirish (SEO) o‘rtasidagi nozik muvozanatni topgan, yuqori o‘rinlarni egallaydigan, konversiyani oshiradigan va mijozlaringizni mahliyo qiladigan veb-sayt yaratishning aniq bosqichma-bosqich rejasiga ega bo‘lasiz. Bu nafaqat kod haqida, balki strategik qurilish haqida.

1. Siz Nima Erishasiz?

Siz quyidagilarni o‘rganasiz va amalga oshirasiz:

• Texnik SEO asoslarini chuqur tushunish: tezlik, indekslashtirish, mobil moslik.
• Foydalanuvchi ehtiyojlari va qidiruv tizimi algoritmlarini qondiradigan tarkib va struktura yaratish.
• SEO-friendly web development tamoyillarini loyihangizning har bir bosqichiga – loyihalashtirishdan ishga tushirishgacha qo‘llash.
• Veb-saytingizning samaradorligini o‘lchash va takomillashtirish uchun asosiy ko‘rsatkichlar (KPI) va vositalarni tanlash.
• O‘zbekiston va Markaziy Osiyo bozorida raqobatbardosh bo‘lish uchun mahalliy SEO imkoniyatlaridan foydalanish.

Bu qo‘llanma sizga nafaqat veb-sayt qurish, balki biznesingiz uchun doimiy ishlaydigan raqamli aktiv yaratish bilimini beradi.

2. Boshlashdan Oldin Kerakli Tayyorgarlik (Prerequisites)

Ishni to‘g‘ri boshlash uchun quyidagilar talab qilinadi:

• Aniq Maqsad: Saytingizning asosiy vazifasi nima? (Mahsulot sotish, xizmat ko‘rsatish, a’zolarni jalb qilish, brendni tanitish?)
• Raqobat Tahlili: Rivojlangan raqobatchilaringizning saytlari qanday? Ular qanday texnik yechimlardan foydalanmoqda?
• Kalitar So‘zlar Tadqiqoti: Potensial mijozlaringiz sizni topish uchun qanday so‘zlar bilan qidirmoqda? (Mahalliy va umumiy so‘zlar).
• Kontent Strategiyasi: Saytda qanday mavzular, sahifalar va formatdagi kontent bo‘ladi?
• Texnik Imkoniyat: Domen nomi, hosting (tez va ishonchli), va asosiy web development best practices bo‘yicha bilim.

3. 8 Qadamda Mukammal Veb-sayt Qurish

1-qadam: Loyihani SEO Ko‘z Bilan Rejalashtirish va Arxitektura Yaratish

Vaqt: 2-4 kun

Nima qilish kerak: Saytning mantiqiy tuzilishi (silosite) va URL manzillarini foydalanuvchi va qidiruv tizimi uchun tushunarli qilib loyihalashtirish.

Nima uchun kerak: Qidiruv tizimlari saytni "tushunish" va mavzuni aniqlash uchun uning tuzilishiga tayanadi. To‘g‘ri arxitektura indekslashtirishni osonlashtiradi va foydalanuvchilarga kerakli ma’lumotni 3 ta bosishda topish imkonini beradi. Statistika: Gartner ma’lumotlariga ko‘ra, 2025 yilga kelib, tarkib arxitekturasi yaxshi optimallashtirilmagan saytlar organik trafikning 30% dan ko‘prog‘ini yo‘qotadi.

Keng tarqalgan xatolar:

• URL manzillarida murakkab belgilar, ID raqamlar yoki tushunarsiz parametrlar qoldirish.
• Mavzular o‘rtasida aniq ierarxiya yo‘qligi (masalan, barcha sahifalar bosh sahifadan bir qadam uzoqlikda).
• "Qutidagi" sahifalarni (hech qayerdan havola qilinmagan) yaratish.

Qanday qilish kerak:

• H3: Mantiqiy Kategoriyalar va Taglar: Kontentingizni daraxt shaklida tasavvur qiling. Asosiy mavzular (shoxlar) va ularning ost mavzulari (novdalar).
• H3: Oddiy va Tushunarli URL: softwhere.uz/web-app-development yaxshi, softwhere.uz/p=123&cat=dev yomon.
• H3: XML Sitemap va Robots.txt ni Oldindan Rejalashtiring: Qaysi sahifalarni indekslash kerakligi haqida qidiruv tizimlariga ko‘rsatma bering.

2-qadam: Tezlik va Samaradorlikni Birinchi O‘ringa Qo‘ying

Vaqt: Rivojlanish davomida doimiy e’tibor

Nima qilish kerak: Saytning yuklanish vaqtini maksimal qisqartirish.

Nima uchun kerak: Tezlik – bu foydalanuvchi tajribasining asosi. 3 soniyadan ortiq yuklanish 40% mijozning saytdan ketishiga sabab bo‘ladi. Bundan tashqari, Google tezlikni asosiy o‘rin egallash omili sifatida ko‘rsatadi. Statistika: Google ma’lumotlariga ko‘ra, sahifa yuklanish vaqti 1 soniyadan 3 soniyagacha oshganda, saytni tark etish ehtimoli 32% ga oshadi.

Keng tarqalgan xatolar:

• Optimallashtirilmagan rasmlardan foydalanish (o‘lchami va format noto‘g‘ri).
• Keraksiz JavaScript va CSS kodlarini yuklash.
• Samarali keshlashtirish mexanizmini sozlamaslik.

Qanday qilish kerak:

• H3: Rasmlarni Avtomatik Optimallashtiring: WebP formatini qo‘llang, o‘lchamni moslang, lazy loading (o‘z vaqtida yuklash) ni joriy eting.
• H3: Kodni Minimallashtirish va Birlashtirish: CSS, JS fayllarini kichraytiring va kerak bo‘lsa birlashtiring.
• H3: CDN (Content Delivery Network) dan foydalaning: Statik resurslarni foydalanuvchiga eng yaqin serverdan yetkazib bering.

3-qadam: Mobil-First (Mobil Birinchi) Yondashuvni Qabul Qiling

Vaqt: Dizayn va rivojlanishning asosiy qismi

Nima qilish kerak: Saytni birinchi navbatda mobil qurilmalar uchun, so‘ngra planshet va kompyuterlar uchun moslab yaratish.

Nima uchun kerak: O‘zbekistonda internet foydalanuvchilarining katta qismi asosan smartfondan foydalanadi. Google ham indekslashtirishda mobil versiyani asos qilib oladi (mobile-first indexing).

Keng tarqalgan xatolar:

• Mobil versiyada kontentni yashirish yoki olib tashlash.
• Mobil interfeysda bosish qiyin bo‘lagan tugmalar yoki havolalar yaratish.
• Mobil versiyani alohida (m.*) subdomenda qurish, bu esa texnik murakkabliklarni keltirib chiqaradi.

Qanday qilish kerak:

• H3: Responsive Dizayn: Bitta kod bazasi, barcha ekran o‘lchamlariga moslashuvchan.
• H3: Viewport Sozlamalari: <meta name="viewport" content="width=device-width, initial-scale=1"> tegi muhim.
• H3: Mobil Tezlikni Sinab Ko‘ring: Google’ning PageSpeed Insights va Lighthouse vositalaridan muntazam foydalaning.

4-qadam: Toza va Semantik Kod Yozing

Vaqt: Har bir sahifa uchun rivojlanish odati

Nima qilish kerak: HTML kodini mazmuniga mos semantik teglar (<header>, <nav>, <main>, <article>, <section>, <footer>) bilan yozish.

Nima uchun kerak: Semantik kod qidiruv tizimlariga sahifaning har bir qismining ma’nosini aniq tushunishga yordam beradi. Bu sahifaning mavzusi va tarkibiy qismlari haqida kontekst beradi, bu esa SEO-friendly web development ning yadrosidir.

Keng tarqalgan xatolar:

• Hamma narsani <div> yoki <span> tegiga solish.
• Sarlavha teglarini (<h1> dan <h6> gacha) vizual ko‘rinish uchun emas, balki mazmun ierarxiyasi uchun ishlatmaslik.
• Sahifada bir nechta <h1> tegi bo‘lishi.

Qanday qilish kerak:

• H3: Mazmun Ierarxiyasini Saqlang: Har bir sahifada faqat bitta <h1> (asosiy sarlavha) bo‘lsin. Undan keyin mantiqiy tartibda <h2>, <h3> lar kelishi kerak.
• H3: Semantik Teglardan To‘liq Foydalaning: Navigatsiya uchun <nav>, asosiy kontent uchun <main>, mustaqil maqola uchun <article>.
• H3: Schema.org Mikrorazmetka Qo‘shing: Mahsulot, xizmat, tashkilot haqida ma’lumotlarni strukturallashtiring. Bu "boy natijalar" (rich snippets) olish imkoniyatini beradi.

5-qadam: Kontentni Qidiruv va Foydalanuvchi uchun Optimallashtirish

Vaqt: Har bir kontent yaratish jarayoni uchun

Nima qilish kerak: Har bir sahifa mazmunini qidiruv so‘rovlari va foydalanuvchi qiziqishlari uchun moslashtirish.

Nima uchun kerak: Yaxshi kontent – bu saytning yurak urishi. U foydalanuvchilarni jalb qiladi va ularni saqlab qoladi, qidiruv tizimlari esa bunday qimmatli manbani yuqori baholaydi.

Keng tarqalban xatolar:

• Kalitar so‘zlarni haddan tashqari ko‘p ishlatish (keyword stuffing).
• Juda qisqa yoki boshqa manbalardan nusxa ko‘chirilgan kontent yaratish.
• Meta-teglar (sarlavha, tavsif) ni e’tiborsiz qoldirish yoki ularni avtomat to‘ldirish.

Qanday qilish kerak:

• H3: Sarlavha (Title) va Meta Tavsif (Description) ni Har Bir Sahifa Uchun Yozing: Title – 50-60 belgi, Description – 150-160 belgi. Ular foydalanuvchini qiziqtirishi va kalitar so‘zni o‘z ichiga olishi kerak.
• H3: Kontentni Chuqur va Foydali Qiling: Savolga to‘liq javob bering, misollar keltiring, vizuallar qo‘shing.
• H3: Ichki Havolalanish (Internal Linking) ni Kuchlantiring: O‘xshash mavzudagi sahifalarni bir-biriga bog‘lang. Bu foydalanuvchi va qidiruv tizimlari uchun kontekst yaratadi.

6-qadam: Xavfsizlik (HTTPS) va Texnik Barqarorlikni Ta’minlang

Vaqt: Dastlabki sozlash va muntazam yangilash

Nima qilish kerak: SSL sertifikatini o‘rnatish va saytning texnik jihatdan sog‘lomligini (xatolarsiz, 24/7 ishlashi) ta’minlash.

Nima uchun kerak: HTTPS – bu Google uchun asosiy o‘rin egallash omili. Brauzerlar xavfsiz bo‘lmagan saytlarni ogohlantiradi, bu esa ishonch va trafikning yo‘qolishiga olib keladi. Statistika: Statista ma’lumotlariga ko‘ra, 2025 yil holatiga, veb-saytlarning 95% dan ko‘pi HTTPS protokolidan foydalanmoqda, bu esa endi standartga aylangan.

Keng tarqalgan xatolar:

• HTTP va HTTPS versiyalarini aralash ishlatish (aralash kontent xatolari).
• SSL sertifikatini muddati o‘tgan holda qoldirish.
• Tez-tez 500 yoki 404 xatolarga olib keladigan barqarorsiz hosting xizmatidan foydalanish.

Qanday qilish kerak:

• H3: Qat’iy SSL Sertifikatini O‘rnating: Barcha trafikni HTTPS ga yo‘naltiring (301 redirect).
• H3: Muntazam Zaxira Nusxa (Backup) Oling: Haftalik yoki kunlik zaxiralash.
• H3: Xatolarni Kuzatish: 404 sahifalarni kuzatish va ularni to‘g‘ri sahifalarga yo‘naltirish.

7-qadam: Mahalliy SEO ni Unutmang (O‘zbekiston va Hududingiz Uchun)

Vaqt: 1-2 kun sozlash uchun

Nima qilish kerak: Saytingizni mahalliy qidiruvlar uchun optimallashtirish.

Nima uchun kerak: Agar siz O‘zbekistonda jismoniy xizmat ko‘rsatsangiz yoki mahalliy mijozlarni qidirsangiz, bu qadam muhim. Odamlar "Toshkentda veb-dasturchi" yoki "O‘zbekistonda CRM tizimi" deb qidiradi.

**Keng